• USD 412.55
  • EUR 465.73
  • RUB 5.79
  • CNY 58.91

25 Maýsym, 2020 Suhbat

"Bizde ssenarısterdi oqytý júıesi qalyptaspaǵan"

Sýret avtordyń jeke muraǵatynan alyndy

"Suhbat" aıdarynyń búgingi keıipkeri – ssenarıst, prodıýser Jamal Jaqsytaı. Áleýmettik jelide "Baqytty Jamal" atymen tanylǵan jas ssenarısten Qamshy tilshisi qazirgi qazaq kınosy jaıly surady.

– Jamal, ssenarııdi qolyna qalam alǵannyń bári jaza ala ma? Sizdiń oıyńyzsha, ssenarıstiń bolmysy qandaı bolýy kerek?

– Ssenarııdi qolyna qalam alǵannyń bári jazady dep aıta almaımyn. Oǵan asa bir sóz baılyǵy kerek emes. Kerisinshe, til baılyqtyń bolýy ssenarııge keri áserin tıgizýi múmkin. Poezııa, proza jazyp úırenip qalǵan adamdarǵa ssenarıı jazý qıynǵa soǵady. Sebebi ol adam kórkem ádebıet stılin qoldanylady. Al ssenarııdi aýyzeki sóıleý stılinde jazý kerek. Meniń burynnan jazýǵa ıkemim bar. Kerisinshe, osy qabiletimniń bolǵany ýaqyt alady desem bolady. Keıde ssenarııdegi ádebı sózderdi prodıýser qabyldamaı jatady. "Jamal, ómirde bulaı sóılemeıdi ǵoı" dep aıtatyn. Sondaı jaǵdaıda men qaıtadan adamdardy baqylap, ssenarııdi aýyzeki sóıleý stıline beıimdeıtinmin. Alaıda jazýǵa mashyq bolǵannyń da ózindik paıdasy bar. Mysaly jazýǵa ıkemdi adamnyń qııaly ushqyr bolady. Ol nárseniń oqıǵalardy qurastyrýda paıdasy mol. Degenmen ssenarıı jazýda eń aldymen sóz baılyǵy emes, kreatıv, shyǵarmashylyq oılaý mańyzdy.

 – Ssenarıster bilimin qalaı jetildirip otyrady?

– Ssenarıster árdaıym bilimin jetildirip otyrýy kerek. Bizde ssenarısterdi oqytý júıesi qalyptaspaǵan. Tipti kýrstar da joq. Men Reseı mamandarynan bilimimdi jetildirip otyramyn. Ásirese A.Molchanovtyń kitaptaryn oqyp, A.Gýtkovskıı, D.Lebedova syndy ssenarısterdiń avtorlyq kýrstaryna qatysamyn. Kıno kóp kóremin. Kınony kórermen kózimen emes, ssenarıstiń kózimen kóremin. Máselen, trendte bolǵan "Býmajnyı dom" serıaly týraly kórermen retinde kórgen dostarymnyń oıy basqa, meniń oıym basqa. Ssenarıst qaı jerde utymdy sheshim qabyldaǵanyn baıqap otyrsań, kınonyń ózinen jaqsy bilim men tájirıbe alýǵa bolady.

– Otandyq fılmder men serıaldardyń ssenarııi kóńilińizden shyǵa ma? Úzdik dep qaısysyn ataı alasyz?

– Barlyǵy birdeı kóńilimnen shyqpaıdy. El maqtap júrgen serıaldardyń sıýjet utqyrlyǵy ázirge unamaıdy. Alaıda "Qustar áni" degen serıal unady. Ssenarıst Jámıt Kósherbaevtiń ssenarııleri jaqsy shyǵady. "Shashý" degen serıalǵa ssenarıı jazǵan. Dıalog, oqıǵalardyń qurastyrylýy, sıýjet uıqastyǵy, ıaǵnı kompozısııasy óte jaqsy. Salystyrmaly túrde Qazaqstandaǵy jaqsy ssenarısterdiń biri osy kisi.

 va

– Sizdi "Taǵy da súı" teleserıalynyń ssenarısti retinde tanımyz. Bul serıal qalaı, qansha ýaqytta jazyldy? Jalpy jas ssenarıster kıno álemine qalaı kele alady? О́z ssenarııińizdi siz qalaı usyndyńyz?

– "Taǵy da súı" – eń alǵash ssenarııin jazǵan serıalym. Ol romantıkaǵa toly jastarǵa arnalǵan dorama desek te bolady. Bul serıaldyń ıdeıasyn 2017 jyldyń qyrkúıeginde bastadyq. 2018 jyldyń sáýir aıyna deıin 4 ssenarıst jazyp shyqtyq. Kórermenge qyzyq boldy dep oılaımyn. Alaıda kóp adam kóre almady. О́ıtkeni telearna men prodakshn tarapynan jarnama durys jasalmady. Taǵy bir sebep – halyqqa asa tanymal akter tańdamadyq. Serıalǵa jas akterler túsken bolatyn. Sondyqtan kórermeni az boldy. Al YouTube-ta 500 myńdaı adam kórgen eken, barlyǵyna derlik unaǵan. Keı kórermender meni jeliden izdep taýyp, jekeme jazyp alǵysyn aıtady. Sondaı-aq "Nege óltirdińiz?" degen sekildi hattar da kóp keledi.

Men eshqashan ssenarıst bolamyn dep oılamadym. О́zimdi jýrnalıstıkadan basqa salada elestetpedim. Alaıda 4-kýrsty bitirip jatqan ýaqytta prodıýserden usynys tústi. Ol kisi meni áleýmettik jelidegi qııalı jazbalarym arqyly tanıtyn. Jazý qabiletimdi baıqap, ssenarıı jazyp kórýge shaqyrdy. Sodan beri osy salada júrgenime 2 jyldaı ýaqyt boldy. Bastapqyda ssenarıst bolyp bastadym, qazir prodıýsermin.

– Qupııa bolmasa, ssenarıster qansha tabys tabady?

– О́zimniń jeke tabysymdy aıtpaı-aq qoıaıyn. Elimizdegi ssenarıster 1 serııaǵa shamamen 30 myń men 150 myń aralyǵynda alady. Bizdegi teleserıaldar kóbine 10-12 serııaly bolyp keledi. Mamannyń tabysy – tájirıbesine jáne ssenarııdiń ońaı-qıyndyǵyna baılanysty.

– "Qazaqstan" ulttyq arnasynda jaqynda kórsetilgen "Jańǵyryq" teleserıalynyń atqarýshy prodıýseri boldyńyz. Osy teleserıaldyń túsirilimi jóninde tolyǵyraq aıtyp berińizshi?

– "Jańǵyryq" serıaly – óte kúrdeli tematıka: teatr ómiri jaıly. Buǵan deıin elde bul taqyrypta kıno da, serıal da túsirilmegen. Sahna ishinde sahna túsirý óte qıyn boldy. Máselen, akterlerdiń ózi kınoǵa túsip jatyp, taǵy bir qoıylymdy oınap jatady. Prodıýser retinde men bul serıaldyń túsirilimindegi uıymdastyrý jaǵyna jaýap beremin. Taldyqorǵanda jańa teatr ashyldy ǵoı, sonda túsirdik. Basqa qalada túsirgen alǵashqy jobam bolǵandyqtan maǵan sál qıyndaý boldy. Ol jaıynda Instagram áleýmettik jelisinde birneshe jazbalarym bar. Sol kezdi eske alsam, kóńil-kúıim túsedi. Áli jas, tájirıbem joq bolsa da úlken jobany alyp júrýge týra keldi. Degenmen ol ótip ketkennen keıin qarasam, maǵan úlken tájirıbe bolǵan eken. Qıyndyǵy men qyzyǵy qatar júrgen serıal boldy.

– Búgingi tańda kınosúıer qaýymǵa qandaı janr ótimdi dep oılaısyz? Olardyń qalaýyn qanaǵattandyratyndaı ssenarııler jazylyp jatyr ma?

– Kórermenniń tańdaýyna baılanysty. Olardyń báriniń talǵamy birdeı dep aıta almaımyz. Birneshe jyl buryn eshqandaı otandyq kınoónimder ótpeıtin. Qazir eń quryǵanda, komedııalyq janrdaǵy fılmder qazaq aýdıtorııasyna ótip jatyr. "Bıznes po-kazahskıı", "Brat ılı brak" sekildi kınolar trendte júrip jatyr. Bul qýantady. Osylaısha bizde dramalyq kınolarǵa suranys artatyn aýdıtorııa qalyptasady dep oılaımyn. Árıne, birneshe jyl kerek. "Boevık", trıller sııaqty janrdaǵy kınolardy trendke ákelý úshin kóp ýaqyt kerek. Ázirge komedııamen kele jatyrmyz. Bizdiń komedııalarymyzdy alys-jaqyn shetelder tańdaıdy. Buryn ol da joq bolatyn. Sol sebepti bárine ýaqyt kerek. Úzdiksiz damý qadam-qadammen ǵoı.

– Suhbatyńyzǵa raqmet!

 Suhbattasqan Qundyzaı О́tegen

Qate tapsańyz, qajetti bólikti tańdap ctrl+enter basyńyz.

Banner

Pikir qaldyrý

pikir