19 Shilde, 2020 NEWS

Koronavırýs suraq-jaýaptary: Sımptomdar; sý ishý nemese alkogol kómektese me?

Getty

COVID-19-ǵa qatysty suraq-jaýaptar: 

Kóp mólsherde sý ishý koronavırýstan jazylýǵa kómektese me?

Sýdy kóp ishý koronavırýsty nemese aýrýdy joıatynyna jáne asqazan qyshqyly vırýsyn óltiretinine eshqandaı dálel joq. Degenmen, densaýlyqty saqtaý úshin, bul usynylady. Adamdardyń densaýlyǵy úshin jáne sýsyzdanýdyń aldyn alý úshin kún saıyn jetkilikti mólsherde sý bolýy kerek.

Alkogoldi tutyný COVID-19 vırýsyn óltire me?

Alkogoldi ishimdikterdi ishý vırýsty joımaıdy. Eger adam vırýs juqtyrsa, spırtti ishimdik ishý densaýlyqqa qaýip tóndirýi múmkin. Alkogol ( 60%-dan kem emes konsentrasııada) terińizge dezınfeksııa retinde jumys isteıdi, biraq ony ishkende sizdi emdeý rólin atqarmaıdy.

Koronavırýsty zattardan juqtyrý múmkin be?

Adamdar vırýs ınfeksııasy bar zattarǵa qol tıgizip, sodan keıin kózderin, murnyn nemese aýzyn ustasa, COVID-19-dy juqtyryp alýy múmkin.

Nárestelerde koronavırýs aýrýy paıda bolýy múmkin be?

Kez-kelgen jastaǵy adamdar vırýsty juqtyrýy múmkin, biraq balalar arasynda COVID-19 oqıǵasy sırek kezdesedi.

Koronavırýs aýrýy bar naýqastarda ádettegi dene temperatýrasy qandaı?

Adamnyń qalypty temperatýrasy syrtqy temperatýra men aýa-raıyna qaramastan, shamamen 36,5°, 37°C aralyǵynda bolady. О́zińizdi koronavırýstan qorǵaýdyń tıimdi ádisi – qolyńyzdy alkogol negizindegi qol súrtkishpen, antıseptıkpen súrtý nemese sabyndy sýmen jýyp tazartý.

Koronavırýs juqtyrǵan adamnyń qandaı sımptomdary bar?

Bul vırýsqa baılanysty, biraq jıi kezdesetin belgilerge qyzý, jótel, entigý, tynys alý qıyndyqtary jáne qol-aıaq aýrýy kiredi. Neǵurlym aýyr jaǵdaılarda ınfeksııa pnevmonııaǵa, aýyr jedel respıratorlyq sındromǵa, búırek álsizdigine jáne tipti ólimge soqtyrýy múmkin.

Koronavırýs qalaı taralady?

Jarııalanǵan epıdemıologııa men vırýsologııa zertteýleriniń málimetteri COVID-19 negizinen sımptomatıkalyq adamdardyń tynys alýy arqyly, juqtyrǵan adamdarmen tikeleı baılanysta bolý arqyly nemese lastanǵan zattarmen janasý arqyly juǵatyny dáleldendi.

Koronavırýs azyq-túlik arqyly taralýy múmkin be?

Koronavırýstar belgili bir ýaqyt ishinde tómen jáne muzdatylǵan temperatýrada ómir súretini dáleldengen. Degenmen, tamaq gıgıenasy men tamaq ónimderiniń qaýipsizdigine kepildik berilse, vırýstyń azyq-túlik arqyly taralýynan saqtanýǵa boldy.

Koronavırýs qaýipti me?

Kóptegen adamdar COVID-19 juqqanda, jeńil aýyrady, biraq keıbir adamdar qatty aýyrýy múmkin. Sırek jaǵdaıda aýrý ólimge ákeledi. Egde jastaǵy adamdar men buryn medısınalyq aýrý tarıhy bar adamdarǵa (mysaly, joǵary qan qysymy, júrek aýrýy nemese qant dıabeti) qaýip tóndirýi múmkin.

Koronavırýstyq aýrýdyń qalpyna kelý ýaqyty qansha kún?

Qazirge deıingi zerttelgen málimetterdi qoldana otyryp, aýyr jaǵdaılardan bastalǵannan klınıkalyq qalpyna kelýge deıingi ýaqyt shamamen 2 aptadan 3-6 aptaǵa deıin jalǵasady. Aýyr nemese ortasha aýrýlary bar naýqastar 3-6 aptada qalpyna kelýi múmkin.

Koronavırýtyń ólim-jitim deńgeıi qansha paıyz?

COVID-19-dyń ólim-jitim deńgeıi ár elde jáne ár aılarda ártúrli. Eń joǵary ólim-jitim deńgeıi Italııada 14 paıyz, Qytaıdyń Ýhan qalasynda qańtar aıynda 20 paıyzdan asqan. Qazir Germanııada 4 paıyz shamasynda. Al álem boıynsha orta eseppen 4 paıyz mólsherinde. Degenmen, bul datalar áli ózgerýi múmkin, sebebi bul vırýs juqtyrǵandardyń naqty sanyn qanshalyqty dáldikpen anyqtaýǵa baılanysty. Rastalǵan COVID-19 aýrýlary men is júzinde indetti juqtyrǵandardyń aıyrmashylyǵy ólim-jitim móshleriniń nátıjesine áser etedi.

Pandemııa kezinde barlyq jastaǵy adamdar úshin múmkindiginshe belsendi bolý óte mańyzdy. Dúnıejúzilik densaýlyq saqtaý uıymynyń (DDSU) belsendi bolý kompanııasy sizge durys jattyǵý jasaýǵa jáne kóńil-kúıińizdi kóterýge kómektesedi. Qamshy tilshisi DDSU resmı saıtyndaǵy paıdaly jattyǵýlar men apqarattardy qazaq tiline aýdaryp usynady.

Pandemııa ýaǵynda durys tamaqtaný da óte mańyzdy. Koronavırýs kezinde qandaı tamaqtar paıdaly ekenin bilgińiz kelse, DDSU-nyń durys tamaqtaný týraly nusqaýyn oqyńyz.

Qate tapsańyz, qajetti bólikti tańdap ctrl+enter basyńyz.

Banner

Pikir qaldyrý

pikir